آموزش بازار طلا

در بازار طلای ایران قیمت آب‌شده معمولاً به‌صورت مظنه گفته می‌شود: قیمت یک مثقال طلا. هر مثقال بازار ۴٫۶۰۸۳ گرم طلای ۱۷ عیار است که از نظر طلای خالص برابر با حدود ۴٫۳۳۱۸ گرم طلای ۱۸ عیار است.

قیمت هر گرم ۱۸ عیار ≈ مظنه ÷ ۴٫۳۳۱۸

مثلاً اگر مظنه ۱۰۱ میلیون تومان باشد، هر گرم ۱۸ عیار حدود ۲۳٫۳ میلیون تومان است. روی نمودار مظنه قیمت‌ها مثقالی‌اند، ولی مقدار تحلیل معاملاتی همیشه به گرم وارد می‌شود.

عیار میزان طلای خالص در هزار واحد است. مبنای بازار ایران طلای ۱۸ عیار (۷۵۰) است؛ یعنی ۷۵۰ از هر ۱۰۰۰ واحد آن طلای خالص است. بقیه‌ی عیارها با همین نسبت تبدیل می‌شوند:

• ۲۱ عیار = ۸۷۵ ← هر گرمش حدود ۱٫۱۷ برابر گرم ۱۸ ارزش دارد
• ۲۲ عیار = ۹۱۶
• ۲۴ عیار = ۹۹۹ (طلای تقریباً خالص)

آب‌شده طلایی است که ذوب و به شکل شمش کوچک درآمده و عیارش را آزمایشگاه (ری‌گیری) تأیید کرده است. چون اجرت ساخت ندارد، نزدیک‌ترین قیمت به ارزش خود طلاست و برای همین مرجع قیمت بازار است. «نقد» یعنی تسویه‌ی همان روز؛ «فردایی» یا «پس‌فردایی» یعنی تحویل و تسویه در روزهای بعد.

سکه‌ی امامی (بهار آزادی) ۸٫۱۳۳ گرم با عیار ۹۰۰ است؛ نیم‌سکه نصف و ربع‌سکه یک‌چهارم آن وزن. حباب یعنی فاصله‌ی قیمت بازار سکه با ارزش طلای داخلش.

ارزش طلای سکه‌ی امامی ≈ مظنه × ۲٫۲۵۳

(۸٫۱۳۳ × ۰٫۹ ÷ ۰٫۷۵ = ۹٫۷۶ گرم معادل ۱۸ عیار؛ تقسیم بر ۴٫۳۳۱۸.) ما حباب را نسبت به آب‌شده‌ی داخل حساب می‌کنیم. سایت‌های دیگر گاهی آن را از انس جهانی و دلار آزاد می‌سازند؛ عددشان کمی فرق دارد چون آب‌شده‌ی داخل هم حباب خودش را دارد. هزینه‌ی ضرب هم در قیمت سکه هست، پس حباب کم و مثبت عادی است. حباب بالا یعنی سکه نسبت به طلای داخلش گران است و ریسک ریزش حباب دارد.

قیمت طلای داخل از دو چیز ساخته می‌شود: انس جهانی (قیمت ۳۱٫۱۰۳۵ گرم طلای خالص به دلار) و نرخ دلار در بازار آزاد. هر مثقال مظنه حدود ۰٫۱۰۴۴۵ انس طلای خالص دارد (۴٫۶۰۸۳ گرم × ۰٫۷۰۵ ÷ ۳۱٫۱۰۳۵).

دلار ضمنی مظنه = مظنه (تومان) ÷ (انس × ۰٫۱۰۴۴۵)

این همان دلاری است که قیمت آب‌شده‌ی داخل «در خودش دارد». ما آن را با قیمت تتر در نوبیتکس مقایسه می‌کنیم؛ تتر همیشه معامله می‌شود و معمولاً نزدیک دلار آزاد است، ولی دقیقاً همان نیست. اگر دلار ضمنی از تتر بالاتر باشد، طلای داخل نسبت به جهانی گران‌تر معامله می‌شود (حباب مثبت) و برعکس. انس را از gold-api.com و تتر را از نوبیتکس، لحظه‌ای (هر چند ثانیه) می‌خوانیم.

در خرید طلای نو قیمت از چند بخش ساخته می‌شود:

• ارزش طلا = وزن × قیمت هر گرم ۱۸
• اجرت ساخت (درصدی از ارزش طلا)
• سود فروشنده (معمولاً حدود ۷٪، روی طلا + اجرت)
• مالیات بر ارزش افزوده (۱۰٪ از ابتدای ۱۴۰۴) — فقط روی اجرت و سود، نه روی خود طلا

در فروش طلای دست‌دوم اجرت و سود و مالیات برنمی‌گردد و فقط ارزش خود طلا پرداخت می‌شود، معمولاً با کسری که با مبنای ۷۴۰ به جای ۷۵۰ حساب می‌شود (حدود ۱٫۳٪). وزن نگین هم کم می‌شود. ماشین‌حساب طلا همین را حساب می‌کند.

حد سود قیمتی است که اگر بازار به آن رسید، با سود خارج می‌شوی؛ حد ضرر قیمتی است که اگر بازار خلاف انتظارت رفت، با زیان محدود خارج می‌شوی. در تحلیل معاملاتی این سایت هر دو خودکار اجرا می‌شوند.

ریسک به ریوارد = سود تا حد سود ÷ زیان تا حد ضرر

نسبت ۱ به ۲ یعنی برای هر یک تومان ریسک، دو تومان سود هدف داری. با نسبت‌های کمتر از ۱، باید بیشتر از نصف تحلیل‌هایت درست باشد تا در مجموع سود کنی.

ملاک رتبه میانگین درصد بازده هر تحلیل است (نه حجم آن)، تا کسی با عدد بزرگ رتبه نخرد. تحلیل‌های باز هم با قیمت همین لحظه حساب می‌شوند تا نشود زیان‌ده‌ها را باز نگه داشت و از کارنامه بیرون گذاشت. تحلیل فقط وقتی بازار باز است ثبت می‌شود و تحلیل عمومی قابل حذف نیست.